رابطه هوش عاطفی و هوش معنوی با استرس شغلی کارکنان بانک

نوع مقاله : علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه ازاد اسلامی واحد گرمسار

2 استادیار گروه مدیریت آموزشی دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه ازاد اسلامی واحد گرمسار

چکیده

هدف: هدف پژوهش بررسی رابطه هوش عاطفی و هوش معنوی با استرس شغلی کارکنان بانک است. روش: این پژوهش از نوع همبستگی است. جامعۀ آماری آن کارکنان بانک ملی استان سمنان (۴۷۰ نفر) است که با استفاده از روش نمونه‌گیری تصادفی ساده، ۲۱۲ نفر به عنوان نمونه انتخاب شدند. برای جمع‌آوری داده‌ها از پرسشنامه‌های هوش هیجانی بار‌آن (۱۹۹۷)، هوش معنوی آمرام و درایر (۲۰۰۷) و استرس شغلی HSE (۲۰۰۸) استفاده شده است. یافته‌ها: نتایج به‌دست‌آمده از آزمون همبستگی پیرسون نشان داد بین هوش عاطفی و هوش معنوی و استرس شغلی رابطۀ معکوس وجود دارد. همچنین نتایج حاصل از رگرسیون نشان داد که تقریباً ۶۹ درصد از واریانس استرس به‌وسیله متغیرهای هوش عاطفی و هوش معنوی تبیین می‌شود. مدل معادلات ساختاری نیز نشان داد که هوش عاطفی و هوش معنوی، استرس شغلی را تبیین می‌کند. نتیجه‌گیری: هوش عاطفی و هوش معنوی از عوامل مهم در کاهش استرس شغلی محسوب می‌شوند که مدیران و مسئولان می‌توانند با تقویت آنها در کارکنان به بهره‌وری بیشتر سازمان‌ها کمک کنند. همچنین به مسئولان پیشنهاد می‌شود با ارزیابی میزان هوش عاطفی و هوش معنوی افراد، کسانی را استخدام کنندکه بهرۀ بیشتری از هوش عاطفی و هوش معنوی دارند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Relationship between Emotional Intelligence, Spiritual Intelligence and Occupational Stress among Bank Employees

چکیده [English]

Abstract
Aim: The purpose of this research study is to study the relationship between emotional intelligence, spiritual intelligence and occupational stress among bank employees.
Methods: The method of this research study is correlational. Its statistical population is Melli bank employees of Semnan province (470 people) and the sample consisted of 212 people that were selected by using simple random sampling method. Bar-On Emotional Quotient inventory (1997), Amram and Dryer spiritual intelligence inventory (2007) and HSE stress questionnaire (2008) were used for collecting data. Results: Pearson test results showed inverse relationship between emotional intelligence, spiritual intelligence and occupational stress. Regression results showed almost 69 percent of stress variance is explained by emotional intelligence and spiritual intelligence. Structural equation modeling also showed occupational stress management is explained by emotional intelligence and spiritual intelligence. Conclusion: Emotional intelligence and spiritual intelligence are important factors in reducing occupational stress and managers with improving them in the staff can help to increasing organizations' productivity. In addition, managers should assess the emotional intelligence and spiritual intelligence of people and employ those who are more intelligent emotionally and spiritually.

کلیدواژه‌ها [English]

  • .Bank employees- Emotional intelligence- Occupational stress- Spiritual intelligence
آزادمرزآبادی، اسفندیار؛ هوشمندجا، منیجه؛ و پورخلیل، مجید. (۱۳۹۲). رابطه بین معنویت سازمانی و هوش معنوی با استرس شغلی کارکنان یک دانشگاه. مجله طب نظامی. ۱ (پیاپی ۵۵): ۵۰-۴۳.
http://www.magiran.com/view.asp?Type=pdf&ID=۱۱۴۱۱۳۰
با عزت، فرشته؛ و شریف‌زاده، حکیمه‌السادات. (۱۳۹۱). رابطة هوش معنوی و هوش هیجانی با استرس شغلی کارکنان دانشگاه. فصلنامه مشاوره شغلی و سازمانی. زمستان، ۴ (۱۳): ۶۸-۵۵.
http://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/۱۰۱۸۹۰۹
حسینیان، سیمین؛ قاسم زاده، سوگند؛ نیکنام، ماندانا ،۱۳۹۰، پیش بینی کیفیت زندگی معلمان زن بر اساس متغیرهای هوش هیجانی و هوش معنوی، «فصلنامه مشاوره شغلی و سازمانی»، شماره ۹، ۴۲-۶۰.
http://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/۱۰۱۸۸۸۶/
خانه‌شناس، فرین؛ الهیاری، تیمور؛ و خلخالی، حمیدرضا. (۱۳۹۲). بررسی ارتباط عوامل استرس‌زای روانی- اجتماعی کار با عملکرد شغلی در بین کارکنان بانک. مجله ارگونومی (فصلنامه انجمن ارگونومی و مهندسی عوامل انسانی ایران). زمستان، ۱ (۳): ۱۰-۱.
http://www.magiran.com/view.asp?Type=pdf&ID=۲۱۸۷۲۹&l=fa
سعیدااردکانی، سعید؛ کنجکاو منفرد، امیررضا؛ حکاکی، سید مسعود؛ و منصوری، مهدیه. (۱۳۹۱). واکاوی اثر مؤلفه های هوش عاطفی بر روش های مدیریت استرس شغلی، فصلنامه فرآیند مدیریت و توسعه. بهار، ۲۵ (۷۹): ۲۶-۵.
http://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/۹۷۶۱۶۸
کشاورزی، سمیه؛ و یوسفی، فریده. (۱۳۹۱). رابطه بین هوش عاطفی، هوش معنوی و تاب‌آوری. مجله روانشناسی. پاییز، ۳: ۳۱۸-۲۹۹.
http://www.magiran.com/view.asp?Type=pdf&ID=۱۰۶۸۹۳۰
گلمن، دانیل. (۱۳۹۱). کاربرد هوش هیجانی در محیط کار. ترجمه نسرین پارسا. انتشارات رشد.
منصور،لادن؛ ملاشریفی، شیدا؛ و خشور، حسن. (۱۳۸۹). رابطه بین استرس شغلی و هوش هیجانی در بین کارمندان دانشگاه شهید بهشتی. فصلنامۀ مشاوره شغلی و سازمانی. زمستان، ۵: ۲۸-۹.
http://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/۱۰۱۸۸۷۰/
Amram, Yosi. (۲۰۰۷). Theseven dimensions of spiritual intelligence: An ecumenical, gounded theory.Institute of transpersonal psychology.
http://www.yosiamram.net/papers/(http://www.yosiamram.net/docs/۷_Dimensions_of_SI_APA_confr_paper_Yosi_Amram.pdf)
Arnetz, Bengt B.; Ventimiglia, Matthew; Beech, Pamela; DeMarinis, Valerie; Lökk, Johan; Arnetz, Judith E.. (۲۰۱۳). Spiritual values and practices in the workplace and employee stress and mental well-being. Journal of Management, Spirituality & Religion, ۱۰(۳): ۲۷۱-۲۸۱.
http://www.tandfonline.com/doi/abs/۱۰.۱۰۸۰/۱۴۷۶۶۰۸۶.۲۰۱۳.۸۰۱۰۲۷
Bleis, Dimitrious; Koustelios, Athanasious; Koutiva, Maria; Zournatzi, Eleni. (۲۰۱۳). Occupational Stress and Emotional Intelligence among Greek Bank Employees. International Journal of Human Resource Studies, ۳(۴): ۷۹-۱۰۱.
http://www.macrothink.org/journal/index.php/ijhrs/article/view/۴۳۷۲
Carlton, Cameron; Manderson, Gregory. (۲۰۱۴). Life stress, work stress, and job performance: does conscientiousness make a difference?.A thesis presented to the department of psychology California state university, Long Beach.in partialfulfillment of the requirements for the degree Master of Science in psychology option in industrial and organizational psychology.
http://pqdtopen.proquest.com/doc/۱۶۲۲۱۴۵۷۴۳.html?FMT=ABS
Chern Wan, Howe; A. Downey, Luke; Stough, Con. (۲۰۱۴). Understanding non-work presenteeism: Relationships between emotional intelligence, boredom, procrastination and job stress. Personality and Individual Differences, ۶۵: ۸۶–۹۰.
http://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S۰۱۹۱۸۸۶۹۱۴۰۰۰۳۴۸
Chhabra, Monja; Chhabra, Bindu. (۲۰۱۳). Emotional intelligence and occupational stress: a study of Indianborder security force personnel, police practice and research: An International Journal, ۱۴(۵): ۳۵۵-۳۷۰.
http://www.tandfonline.com/doi/abs/۱۰.۱۰۸۰/۱۵۶۱۴۲۶۳.۲۰۱۲.۷۲۲۷۸۲#.VfLmOhGqqko
Emmons, Rober.A. (۲۰۰۰).Isspirituality an Intelligence? Motivation, Cognition, and the Psychology of Ultimate Concern, The International Journal for the Psychology of Religion, )۱۰ (۱: ۳-۲۶.
http://www.tandfonline.com/doi/abs/۱۰.۱۲۰۷/S۱۵۳۲۷۵۸۲IJPR۱۰۰۱_۲
George, Mike. (۲۰۰۶). Practical application of spiritual intelligence in the workplace. Human Resource Management International Digest, ۱۴ (۵):۳-۵.
http://www.emeraldinsight.com/doi/abs/۱۰.۱۱۰۸/۰۹۶۷۰۷۳۰۶۱۰۶۷۸۱۸۱
Kumar, Vineet; Kumar, Sandeep. (۲۰۱۴). Workplace spirituality as a moderator in relation between stress and health: An exploratory empirical assessment. International Review of Psychiatry, ۲۶(۳): ۳۴۴-۳۵۱.
http://www.tandfonline.com/doi/full/۱۰.۳۱۰۹/۰۹۵۴۰۲۶۱.۲۰۱۴.۹۲۴۹۰۹
Nikolaou, Loannis; Tsaousis, Loannis. (۲۰۰۲). Emotional intelligence in the workplace: Exploring its effects on occupational stress and organizationl commitment. The International Journal of Organizational Analysis, ۱۰ (۴):۳۲۷-۳۴۲.
http://www.emeraldinsight.com/doi/abs/۱۰.۱۱۰۸/eb۰۲۸۹۵۶
www.stress.org