اثربخشی رفتاردرمانی دیالکتیک بر خودشفقتی و انعطاف‌پذیری روان‌شناختی کارکنان دارای تعارض کار و خانواده

نوع مقاله : علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری مشاوره، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران شمال، تهران، ایران.

2 استادیار و هیئت علمی، دانشگاه تربیت دبیری شهید رجایی تهران، تهران، ایران.

3 استادیار واحد فیروزکوه، دانشگاه آزاد اسلامی، فیروزکوه، ایران.

10.29252/jcoc.2021.215847.0

چکیده

این پژوهش با هدف تعیین اثربخشی رفتاردرمانی دیالکتیک بر خودشفقتی و انعطاف‌پذیری روان‌شناختی کارکنان دارای تعارض کار و خانواده انجام شد. روش پژوهش حاضر نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه کنترل و دوره پیگیری دو ماهه بود. جامعه آماری پژوهش شامل کارمندان با تعارض کار و خانواده در شرکت ایران خودرو (شهر تهران) در شش‌ماهه دوم سال 1398 بود. در این پژوهش تعداد 30 کارمندان با تعارض کار-خانواده با روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب و با گمارش تصادفی در گروه‌های آزمایش و کنترل گمارده شدند (در هر گروه 15 کارمند). گروه آزمایش به مدت 10 جلسه تحت آموزش رفتاردرمانی دیالکتیک (لینهان، 2004) قرار گرفتند. در این پژوهش از پرسشنامه‌‌های تعارض کار- خانواده (کارلسون و همکاران، 2000)، خودشفقتی (نف، 2003) و انعطاف‌پذیری روان‌شناختی (دنیس و وندروال، 2010) استفاده شد. داده‌های حاصل از پژوهش به شیوه تحلیل واریانس با اندازه­گیری مکرر با استفاده از نرم‌افزار آماری 23SPSSتجزیه و تحلیل شد. نتایج نشان داد که رفتاردرمانی دیالکتیک بر خودشفقتی(001/0p<) و انعطاف‌پذیری روان‌شناختی(001/0p<) کارکنان دارای تعارض کار و خانواده تاثیر معنادار داشته است. بدین صورت که این درمان توانسته منجر به بهبود خودشفقتی و انعطاف‌پذیری روان‌شناختی کارکنان شود. بر اساس یافته‌های پژوهش حاضر می‌توان چنین نتیجه گرفت که رفتاردرمانی دیالکتیک با بهره‌گیری از تکنیک‌های تحمل پریشانی، پذیرش و خودنظم‌جویی هیجانی می‌تواند به عنوان یک درمان کارآمد جهت بهبود خودشفقتی و انعطاف‌پذیری روان‌شناختی کارکنان دارای تعارض کار و خانواده مورد استفاده گیرد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Effectiveness of Dialectic Behavior Therapy on Self-Compassion and Psychological Flexibility of The Employees with Work-Family Conflict (Iran Khodro Company)

نویسندگان [English]

  • robabeh keshavarz mohammadi 1
  • jamshid jarareh 2
  • fatemeh khoyeeni 3
1 PhD Student in Counseling, Islamic Azad University, North Tehran Branch, Tehran, Iran.
2 Assistant Professor and Faculty, Shahid Rajaei Tarbiat Dabiri University, Tehran, Tehran, Iran.
3 Assistant Professor Firoozkooh Branch, Islamic Azad University, Firoozkooh, Iran.
چکیده [English]

The present study was conducted aiming to determine the effectiveness of dialectic behavior therapy on self-compassion and psychological flexibility of the employees with work-family conflict. It was a quasi-experimental study with pretest, posttest design with control group and two-month follow-up stage. The statistical population included the employees with work-family conflict at Iran Khodro Company (Tehran) in the autumn and winter of 2019-20. 30 employees with work-family conflict were selected through purposive sampling method and they were randomly replaced into experimental and control groups (each group of 15 employees. The experimental group was undergone 10 sessions of dialectic behavior therapy (Linhan, 2004). Work-family conflict questionnaire (Carlson et.al, 2000), self-compassion questionnaire  (Neff, 2003) and psychological flexibility questionnaire (Denis and Vanderwall, 2010) were used in the present study. The data from the study were analyzed through repeated measurement ANOVA via SPSS23 software. The results showed that dialectic behavior therapy has had significant effect on self-compassion (p<0.001) and psychological flexibility (p<0.001) of the employees with work- family conflict in a way that this therapy could lead to the improvement of self-compassion and psychological flexibility of the employees. According to the findings of the present study it can be concluded that dialectic behavior therapy can be used as an efficient therapy to improve self-compassion and psychological flexibility of the employees with work-family conflict through employing techniques such as bearing distress, acceptance and emotional self-regulation.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Psychological flexibility
  • work-family conflict
  • Self-compassion
  • dialectic behavior therapy