ابعاد و مولفه های هویت شغلی؛ ارائه الگوی سنجش

نوع مقاله : علمی - پژوهشی

نویسندگان

پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات اجتماعی جهاددانشگاهی

چکیده

چکیدههویت در پی کشف این نکته است که چرا فرد خود را متعلق به یک گروه می داند و با دیگر گروه های اجتماعی احساس قرابتی ندارد و گاهی خود را کاملا متمایز و حتی مخالف آنها می داند. پاسخی که انسان برای این سوال می یابد باعث می شود تا او خود را در گروه های متفاوت اجتماعی با مرز بندی های گاه پررنگ و گاه کم رنگ دسته بندی کند. یکی از این هویتهای اجتماعی، هویت شغلی است. در این پژوهش با استفاده از نظریه هویت اجتماعی تاجفل و نظریه هویت شغلی لاندن تلاش شده است تا مدلی برای ارزیابی هویت شغلی افراد شاغل در ایران تدوین شود. بر همین اساس دو نظریه با توجه به مشخصه ها و ویژگی های اجتماعی و بومی کشور مورد بازنگری قرار گرفته و تلفیق شده است.روش تحقیق روش پیمایش و به لحاظ زمانی از تحقیقات مقطعی است. جامعه آماری تحقیق شاغلین بالای 18 سال مراکز استانهای تهران، فارس، مرکزی، گلستان، زنجان و اردبیل و یکی از روستاهای نزدیک به آنها را در بر می گرفته است. و حجم نمونه مورد تحقیق 1676 نفر بوده و نمونه گیری به صورت خوشه­ای چند مرحله­ای انجام شده است.بر اساس نتایج تحقیق چهار عامل «اهمیت شغل»، «تعهد فرد به شغل»، «دلبستگی و وابستگی عاطفی به شغل» و «جهت­گیری حرفه­ای فرد در شغل» به عنوان مولفه­های هویت شغلی شناسایی شدند که شاخص اهمیت شغل برای فرد با بار عاملی 0.654 بیشترین تاثیر را در میان ابعاد هویت شغلی دارد و شاخصهای «تعهد فرد به شغل»، «جهت­گیری حرفه­ای فرد» و «دلبستگی و وابستگی به شغل» به ترتیب در رتبه های بعدی هستند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Dimensions and occupational identification, measurement a model

چکیده [English]

Identity attempts to find how the man makes to himself in different social groups, sometimes dark, sometimes pale boundaries of the category. One of these social identities, employment identity. In this research, the theory of social identity theory and professional identity Tajfil London tries to model for assessing the professional identity of people employed in the formulation. Accordingly, two theories regarding the characteristics of social and indigenous were reviewed and combined.
Research and survey methods in terms of the cross-sectional studies. The population of workers over 18 years of research centers in Tehran, Fars, Markazi, Golestan, Zanjan and Ardebil and one of the villages have been close to them. The sample size of the study, 1,676 men and several stage cluster sampling was conducted.
As a result, four factors "important job", "commitment to a Occupation", "affection and emotional attachment to the job" and "professional Jht‌Gyry person for the job" professional identity Mvlfh‌Hay were identified as important indicators job for a person with a load factor of 0.654 greatest impact on the professional identity and values' individual commitment to the profession "," professional Jht‌Gyry person "and" attachment and dependence on the Occupation ", respectively, in the next rankings.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Occupation Identity- Dimensions- Iran
منابع و ماخذ:
• تخت طاقدیس، محمدرضا (1374)، آزمون مدل هاکمن-الدهام در پالایشگاه اصفهان، پایان نامه کارشناسی ارشد ، دانشگاه اصفهان
• توسلی، غلامعباس (1375) جامعه شناسی کار و شغل، تهران : انتشارات سمت
• ثریا پیری(1379) "علوم اداری و مدیریت بررسی رابطه بین ویژگیهای شغل با میزان انگیزش کارکنان در دانشگاه علوم پزشکی زاهدان"، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه آزاد اسلامی
• دوران، بهزاد (1387)، هویت اجتماعی رویکردها و نظریه ها، تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات اجتماعی جهاددانشگاهی
• رستگار خالد، امیر(1382) نگرش های شغلی و سطوح نیازی به مثابه منابعی برای هدایت شغلی نوجوانان، اولین همایش اشتغال و نظام آموزش عالی کشور
• شکرکن، حسین (1375) بررسی رابطه خصوصیات شخصی ویژگیهای شغلی با تعهدات سازمانی در کارکنان مناطق پنج گانه شهرداری شهر اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اهواز، رشته روانشناسی
• شهرآرای، مهرناز؛ بهشته عبدی (1381) رابطه بین وضعیتهای شغلی و جنس با ترس از موفقیت در دانشجویان رشته های فنی و مهندسی، مجله علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید چمران اهواز، دوره سوم، سال نهم، شماره های 3 و 4 صص 64-43
• طالب پور، مهدی و فرشاد امامی(1384) بررسی ارتباط تعهد سازمانی و دلبستگی شغلی و مقایسه آن بین دبیران تربیت بدنی مرد آموزشگاههای نواحی هفت گانه مشهد، پژوهش در علوم ورزشی، شماره دوازدهم
• قاسمی، فرزانه (1383)، مراتب و مولفه های هویت، مبانی نظری هویت و بحران هویت، به کوشش علی اکبر علیخانی، تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات اجتماعی جهاددانشگاهی
• گرینت، کیت (1372) زمینه جامعه شناسی کار، ترجمه پرویز صالحی، تهران: انتنشارات مازیار
• لاریجانی و همکاران (1385) پیامدهای ارزشیابی عملکرد و رابطه آن با انگیزش شغلی ازدیدگاه پرستاران شاغل، مجله دانشکده پرستاری و مامایی ، دانشگاه علوم پزشکی تهران(حیات) دوره 13، شماره 4
• لطف آبادی، حسین (1381)، بررسی ویژگیهای هویت و مهارتهای تحصیلی و شغلی نوجوانان و جوانان 14 تا 25 ساله مشهد و آمادگی‌های آنان برای ورود به زندگی شغلی بزرگسالی "مؤسسه کار و تأمین اجتماعی
• مشهدی فراهانی (1384) رابطه هویت شغلی با رضایتمندی روانی پرستاران با توجه به جنس و سابقه کار، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه تهران، دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی
• معیدفر، سعید (1380) بررسی اخلاق کار و عوامل فردی و اجتماعی موثر بر آن، تهران: موسسه کار و تامین اجتماعی
• نصرآبادی ، بختیار و همکاران (1388) بررسی رابطه بین ماهیت شغل و رضایت شغلی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه اصفهان
• Dublin, R. (1956). Industrial workers ' world: A study of the central life interests of industrial workers. Social Problems, 3, 131-142.
• Ellemers, N. (1993). The influence of socio-structural variables on identity enhancement strategies. European Review of Social Psychology, 4, 27-57.
• Erikson, E. H. (1970). Autobiographic notes on the identity crisis. Daedalus, 99, 131-142.
• Ishikawa, A. (2007). Work identity in the Japanese context: Stereotype and reality. In A. Brown, S. Kitpal, & F. Rauner (Eds.), Identities at Work Dordrecht: Springer.
• J. Melgosa (1987) Development and validation of the occupational identity scale, J Adolesc, 10(4):385-97.
• Judge T. A., Cable D. M., Boudreau, J. W., & Bretz, RD. Jr. (1995). An empirical investigation of the predictors of executive career success, Personal Psychology, 48, 485-519.
• London, M. (1983). Toward a theory of career motivation. Academy of Management Review, 8(4), 620-630.
• Marcia , J(1993) Ego identity status Approch to Ego Identity. In J. marcia , A watermen, D.R.matheson, S. Archer, , J Orlofsky (Eds). Ego identity A hand book for psychosocial , research (pp3.21)
• Marcia, J.E (1966) Development and Validation of ego identity status. Journal of personality and social psychology 3,551-80
• Netting, E. Ellen; Williams, Frank G(1996) Health & Social Work, Aug96, Vol. 21 Issue 3, p216, 9p
• Paullay, 1., Alliger, G., & Stone-Romero, E. (1994). Construct validation of two instruments designed to measure job involvement and work centrality. Journal of Applied Psychology, 79(2), 224-228.
• Szigethy, Eva; Bajaj, Ashish (1996)Psychiatry's professional identity in the era of managed care, JAMA: Journal of the American Medical Association, 10/23/96, Vol. 276 Issue 16, p1284C, 2/3p
• Thomson, Alan (1997)Shift in professional identity, Times Higher Education Supplement, 07/25/97 Issue 1290, p5, 1/5p
• Wallace, J. E. (1999). Work-to-nonwork conflict among married male and female lawyers. Journal of Organizational Behavior, 20, 797-816.