شماره 13

زمستان 1391

فهرست مطالب

علوم اجتماعی و رفتاری

هدف پژوهش حاضر بررسي کاربرد سه سبک مکانیزمهای دفاعی در سنجش فرسودگی شغلی کارکنان هواپيمايي جمهوري اسلامي ايران است. فرضيه اصلي پژوهش امکان استفاده از سبکهای دفاعی مورد استفاده کارکنان هواپیمایی جمهوری اسلامی ایران جهت سنجش فرسودگی شغلی آنان میباشد. در اين پژوهش 234 نفر (137 نفر مرد و 97 نفر زن) از كاركنان هواپيمايي جمهوري اسلامي ايران از طريق نمونهگيري در دسترس، انتخاب شدهاند. ابزارهاي اندازهگيري در اين پژوهش پرسشنامه سبكهاي دفاعي (DSQ اندروز، 1993) و پرسشنامه فرسودگي شغلي مسلش و جكسون است که پس از جمعآوري پرسشنامهها، كار تجزيه و تحليل با بهرهگيري از روشهاي آمار توصيفي، همبستگي پيرسون، تحليل رگرسيون چندمتغيري و آزمون T مستقل در مورد دادههاي حاصله انجام گرفته است. نتايج اين پژوهش پس از تجزيه و تحليل دادهها نشاندهنده این است سبک دفاعی رشد نایافته دارای اثر مثبت و معنادار بر متغیر خستگی عاطفی است و سبک دفاعی رشد یافته و نوروتیک دارای اثر معنادار بر متغییر مسخ شخصیت میباشد. همچنین یافتهها نشان میدهد سبک دفاعی رشد یافته و نوروتیک بر مولفه موفقیت فردی اثر معنادار دارند.
ﻓﺎﻃﻤﻪ اﻟﺴﺎدات ﺳﭙﻴﺪه دم, یوسف کریمی
PDF
هدف پژوهش حاضر تهيه جداول هنجار مقياس افسردگي دانشجويان بود. اين پژوهش بر روي 240 نفر از دانشجويان دختر دانشگاه اصفهان كه به شيوه نمونهگيري تصادفي ساده انتخاب شده بودند، اجرا شد. دادهها به كمك روشهاي آمار توصيفي و رسم نمودار ارائه شدند و از توزيع نرمال برخوردار بودند. نمرات خام بهدست آمده به نمرات Z و T و رتبه درصدي تبديل شد و جداول هنجار براي مقياس افسردگي دانشجويان محاسبه شد. بهمنظور تعيين پايايي اين ابزار از دو روش همساني دروني و بازآزمايي استفاده شد. ضريب آلفاي كرونباخ براي خرده مقياسهاي رخوت 75/0، شناختي-هيجاني90/0، انگيزش تحصيلي 83/0 و كل مقياس 90/. بهدست آمد كه نشان از روايي مناسب اين ابزار داشت. ضريب آلفاي بهدست آمده در روش بازآزمايي براي خرده مقياسهاي رخوت 80/0، شناختي-هيجاني86/0، انگيزش تحصيلي 89/0 و براي كل مقياس 88/. بهدست آمد. براي محاسبه روايي همگرا و واگرا نيز به ترتيب از پرسشنامه فرسودگي تحصيلي و مقياس محققساخته علاقه به رشته تحصيلي استفاده شد و ضريب آلفاي بهدست آمده براي روايي واگرا براي خرده مقياسهاي رخوت، شناختي-هيجاني و انگيزش تحصيلي به ترتيب 31/0- ، 29/0- و 31/0- بهدست آمد. همچنين روايي همگرا براي خرده مقیاسهاي رخوت، شناختي-هيجاني و انگيزش تحصيلي به ترتيب 74/0،‌ 68/0 و 50/0 بهدست آمد. از يافتههاي مذكور نتيجهگيري ميشود، كه مقياس افسردگي دانشجويان ابزاري، پايا و روا براي سنجش اقسردگي دانشجويان دختر است.
زﻳﻨﺐ رﺳﺘﻤﻲ, ﻣﺤﻤﺪرﺿﺎ عابدی
PDF
هدف پژوهش حاضر بررسی رابطه استرس شغلی با رضایت زناشویی و سلامت روان در پرستاران است. روش پژوهش از نوع مطالعات همبستگی بود که 300 نفر از پرستاران متأهّل و شاغل در بیمارستانهای شهر تهران به روش نمونهگیری در دسترس در سال 91-1390 انتخاب شدند. ابزارهای پژوهش پرسشنامه استرس شغلی (NSS)، مقیاس رضایت زناشویی انریچ و پرسشنامه سلامت روان (GHQ-28) بود. نتایج بهدست آمده از تجزیه و تحلیل دادهها نشان داد که بین استرس شغلی و رضایت زناشویی پرستاران و بین استرس شغلی و سلامت روان پرستاران رابطه معنادار منفی وجود دارد. همچنین بین رضایت زناشویی و سلامت روان پرستاران نیز رابطه معنادار مثبتی وجود دارد. بررسی مؤلفههای استرس شغلی نشان داد مؤلفههای تعارض با پزشکان و کمبود منابع حمایتی از بین مؤلفههای استرس شغلی پیشبینی کننده رضایت زناشویی منفی پرستاران است. مؤلفه کمبود منابع حمایتی نیز پیشبینی کننده عدم سلامت روان در پرستاران میباشد. نتایج نشان داد وجود عوامل استرسزای شغلی از جمله تعارض با پزشکان بهعنوان مرجع قدرت و همکار پرستاران در محیط بیمارستان و کمبود منابع حمایتی در حرفهی پرستاری، احتمال کاهش میزان رضایتمندی زناشویی و سلامت روانی پرستاران را افزایش میدهد.
ﻓﺎﻳﺰه ﭘﻴﻤﺎنﭘﺎك, ﻻدن ﻣﻨﺼﻮر, ﻣﻨﺼﻮره اﻟﺴﺎدات ﺻﺎدﻗﻲ, ﺗﻘﻲ ﭘﻮر اﺑﺮاﻫﻴﻢ
PDF
هدف پژوهش حاضر تعيين رابطه هوش هيجاني با ميزان سختروئي در دانشجويان است. روش پژوهش از نوع همبستگي است. با استفاده از روش نمونهگيري چندمرحلهاي 300 نفر از دانشجويان دوره كارشناسي دانشگاه صنعتي شريف در سال تحصيلي 1388 انتخاب شدند و به پرسشنامه سختروئي کوباسا (1979) و پرسشنامة هوش هيجاني بار-ان (1997) پاسخ دادند. يافتهها نشان داد بين ويژگيهاي هوش هيجاني دانشجويان با ميزان سختروئي آنان رابطه مستقيم و معنادار وجود دارد. از روي نمرات هوش هيجاني مي-توان ميزان سختروئي دانشجويان را پيشبيني كرد، قدرت پيشبيني مؤلفة استقلال، خودشكوفايي و انعطافپذيري بيشتر از ساير مؤلفهها در هوش هيجاني و سهم بيشتري در تبيين سختروئي دارند. نتایج نشان داد هوش هيجاني بهعنوان يك افزايش-دهنده سختروئي عمل ميكند و دانشجويان با هوش هيجاني بالا داراي ويژگي سختروئي بالاتري بودهاند. اين يافته ميتواند راهگشاي سياستگذاريهاي مناسب در زمينه آسيبهاي رواني از كمبود ويژگي سختروئي و ارائه برنامههاي مرتبط با ارتقاء مولفههاي هوش هيجاني در دانشجويان باشد.
ﻃﻴﺒــﻪ ﻣﻨﺘﻈﺮﻏﻴــﺐ, ﻗﺪﺳــﻲ اﺣﻘـر, ﻣﻬــﻴﻦ ﻛﻴﺨﺎﻧﮋاد
PDF
پژوهش حاضر با هدف تعیین نقش رگههای پنجگانهی شخصیت در تكوين تضاد شغلي کارمندان اداری اداره کل آموزش و پرورش استان کردستان در سال 1390 انجام شد. روش انجام تحقیق، توصیفی از نوع همبستگی بود. به روش تصادفی ساده نمونهای به حجم 132 نفر از جامعه آماری 200 نفری استخراج و انتخاب گردید. ابزارهای مورد استفاده شامل پرسشنامه رگههاي شخصيت فرم كوتاه 60 سئوالی با پایایی 83/0 و پرسشنامه 20 سئوالی تضاد شغلی دوبرين با پایایی 86/0 بود. به روش تحلیل رگرسیون پیشرونده دادههای به دست آمده تحلیل شدند. نتایج نشان داد متغیرهای موافق بودن (40/4-=t)، باوجدان بودن (50/3-=t)، روانرنجوری (54/2=t) و گشودگی (4/2-=t) ارتباط معناداری با تضاد شغلی داشتند (05/0>p) اما رابطه بین برونگرایی و تضاد شغلی معنادار بهدست نیامد. در مجموع چهار رگه شخصیتی مذکور 52 درصد از واریانس تضاد شغلی را پیشبینی کردند. براساس ضرایب B بین متغیرهای پیش بین، موافق بودن بیشترین همبستگی را با تضاد شغلی داشت (36/0-) و پس از آن متغیرهای باوجدان بودن(30/0-)، روانرنجوری (22/0) و گشودگی (15/0-) قرار داشتند.
احمد امانی, زﻫﺮا جهانبخشی, مهدی نامداری پژمان, حجت اسفندیاری, سیروس قنبری
PDF
هدف پژوهش حاضر بررسی رابطۀ هوش معنوی و هوش هیجانی با استرس شغلی کارکنان دانشگاه است. روش پژوهش، توصیفی از نوع همبستگی بود. جامعۀ آماري شامل تمامی کارکنان شاغل دانشگاه مازندران در سال 90-1389 بودند که از میان آنها 64 نفر بهطور تصادفی انتخاب شدند. برای جمعآوری دادهها از مقیاسهای هوش هيجاني سیبریا شرینگ (1999)، هوش معنوی جامع آمرام ودراير (2007) با هنجار ایرانی و پرسشنامه استرس شغلی فیلیپ رایس (1992) استفاده شد. سپس دادههای بهدست آمده با استفاده از روشهای آماری ضریب همبستگی پیرسون و تحلیل رگرسیون چندمتغیری (همزمان) تحلیل شد. یافتهها نشان داد مولفههای هوش هیجانی، (17 درصد) و مولفههای هوش معنوی (31 درصد) تغییرات مربوط به استرس شغلی کارکنان دانشگاه را تبیین می-کنند. بر مبنای نتایج این پژوهش میتوان گفت هوش معنوی بیشتر از هوش هیجانی میتواند پیشبینیکننده مناسبی برای استرس شغلی باشند. بنابراین به مسئولین دانشگاه پیشنهاد میشود که با برگزاری کارگاههای آموزشی در زمینه هوش معنوی و هوش هیجانی در کاهش استرس شغلی کارکنان دانشگاه کوشید.
ﻓﺮﺷﺘﻪ ﺑﺎﻋﺰت, حکیمه اﻟﺴﺎدات ﺷﺮﻳﻒزاده
PDF
هدف پژوهش حاضر تعيين ميزان تأثير مشاوره گروهی مسير شغلي به سبک رويکرد تصادفي برنامه‌ريزي‌شده كرومبولتز بر پرورش مهارت‌هاي آمادگی فرصتیابی حرفهای دانشجويان دانشگاه اصفهان بود. جامعه آماري پژوهش شامل دانشجويان دانشگاه اصفهان در سال 1387 بود که از طريق نمونه‌گيري در دسترس نمونه‌اي به تعداد 26 نفر بهطور تصادفي از آن انتخاب شد كه در دو گروه آزمايش و گواه هر كدام 13 نفر جايگزين شدند. هر دو گروه طي سه مرحله (پيش‌آزمون، پس‌آزمون و پيگيري) مورد ارزيابي قرار گرفتند. ابزار استفاده شده در اين تحقيق مقياس آمادگي فرصت‌يابي حرفه‌اي بوده است. بهمنظور اجراي پژوهش، گروه آزمايش طي شش جلسه تحت مشاوره گروهی شغلي به سبک رويکرد تصادفي برنامه‌ريزي‌شده کرومبولتز قرار گرفت و گروه گواه در ليست انتظار باقي ماند. بهمنظور تأثير ماندگاري مشاوره به فاصله 20 روز پس از جلسه آخر يک جلسه پيگيري برگزار گرديد. به منظور تحليل داده‌ها از نرم‌افزار spss-15 و تحليل کواريانس استفاده و نتايج زير حاصل شد: نتايج نشان داد كه مشاوره گروهی مسير شغلي به سبك رويكرد تصادفي برنامه‌ريزي‌شده، كنجكاوي دانشجويان را هم در مرحله پس‌آزمون (04/0 (P=و هم در مرحله پيگيري (001/0(P= و نيز خوش‌بيني دانشجويان را در مرحله پيگيري (04/0 (P=افزايش داده است ولي بر افزايش پشتكار، انعطافپذيري و ريسك‌پذيري دانشجويان، مؤثر نبوده است.
ﻟﻌﻴﺎ دﻳﻦدوﺳﺖ, ﻣﺤﻤﺪرﺿﺎ ﻋﺎﺑﺪي, ﻓﺎﻃﻤﻪ ﺑﻬﺮاﻣﻲ
PDF
هدف پژوهش حاضر بررسی رابطه فرهنگ سازمانی و انگیزش شغلی با رضایت شغلی معلمان شهرستان تویسرکان در سال 1390 بود. از جامعه آماری پژوهش تعداد 200 معلم (100 مذکر و 100 مونث) به روش نمونهگیری چندمرحلهای انتخاب گردید. برای جمعآوری داده-ها از سه پرسشنامه فرهنگ سازمانی، انگیزش شغلی و رضایت شغلی و برای تجزیه و تحلیل دادهها از ضریب همبستگی پیرسون و ضریب رگرسیون چندگانه استفاده شد. نتایج نشان داد که بین فرهنگ سازمانی و انگیزش شغلی با رضایت شغلی رابطه معنیداری وجود دارد. نتایج پژوهش نشان داد که متغیرهای انگیزش شغلی، فرهنگ سازمانی و سن پیشبینیکننده معنیداری برای رضایت شغلی می-باشد. مولفههای انگیزش شغلی در مقایسه با مولفه فرهنگ سازمانی متغیر پیشبینیکننده معنیداری برای پیشبینی رضایت شغلی بودند.
ﺣــﺴﻴﻦ داوودي, ﺣــﺴﻴﻦ داوودي, ﻓﺮﺷــﺎد بهاری, ﻓﺮﺷــﺎد بهاری, ﺳــﻴﺪ ﻣﺮﺗــﻀﻲ ﻣﻴﺮزاﺟﺎﻧﻲ, ﺳــﻴﺪ ﻣﺮﺗــﻀﻲ ﻣﻴﺮزاﺟﺎﻧﻲ
PDF
پژوهش حاضر با هدف آزمودن الگویی از پیشایندهای رفتارهای انحرافی در محیط انجام گرفت. در این الگو اعتمادپذیری کارکن و قابلیت اعتماد سرپرست متغیرهای مستقل، رفتارهای انحرافی در محیط کار متغیر وابسته، و اعتماد بینفردی متغیر میانجی بودند. روش پژوهش همبستگی از طریق الگویابی معادلات ساختاری (SEM)، و نمونه این پژوهش شامل 325 نفر از کارکنان شرکت ذوب آهن اصفهان بود که با استفاده از روش نمونهگیری تصادفی طبقهای انتخاب شدند. از این تعداد 78% مرد بودند و میانگین سنی آنها نیز 35 سال بود. شرکتکنندگان در پژوهش حاضر پرسشنامههای اعتمادپذیری جاروپا و همکاران (1998)، قابلیت اعتماد مایر و دیویس (1999)، اعتماد بینفردی اسکورمن و بارلینگر (2006) و رفتارهای انحرافی در محیط کار بنت و رابینسون (2000) را تکمیل نمودند. ارزیابی الگوی پیشنهادی از طریق الگویابی معادلات ساختاری (SEM) و با استفاده از نرمافزارهای SPSS ویراست 18 و AMOS ویراست 18 انجام گرفت. جهت آزمودن اثرهای واسطهای الگوی پیشنهادی از روش بوت استراپ در برنامه ماکروی پریچر و هیز استفاده شد. نتایج نشان دادند که الگوی پیشنهادی از برازش خوبی با دادهها برخوردار است. اثرهای منفی غیرمستقیم اعتمادپذیری کارکن و قابلیت اعتماد سرپرست بر رفتارهای انحرافی در محیط کار از طریق اعتمادبینفردی نیز حمایت دریافت نمودند. نتایج یافتههای پژوهش حاضر بر سودمندیهای عملی ترویج اعتماد در سازمان مهر تأیید زدند. با درنظر گرفتن اهمیت اعتماد برای بازدههای سازمانی کلیدی از قبیل رفتارهای انحرافی در محیط کار، نتایج این پژوهش میتوانند راهنمایی برای افزایش اعتماد در سازمان باشند.
ﻧﺴﺮﻳﻦ ارﺷﺪي, ﺻﺎﻟﺤﻪ ﭘﻴﺮﻳﺎﻳﻲ
PDF