مقایسه اثربخشی برنامه های آموزشی هوش معنوی و تاب آوری بر رفتارهای ضد تولید کارکنان یک کارخانه صنعتی

نوع مقاله : علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 گروه روان شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد رشت، رشت، ایران.

2 دانشیار گروه روان شناسی، واحد رشت، دانشگاه آزاد اسلامی

3 استاد گروه روان شناسی، دانشگاه گیلان، رشت

چکیده

هدف پژوهش حاضر مقایسه اثربخشی آموزش هوش ­معنوی وتاب آوری بر رفتارهای ضد ­­تولید کارکنان بود. روش پژوهش نیمه ­آزمایشی از نوع پیش ­آزمون -پس ­آزمون با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل تمامی کارکنان بخش ­های تولیدی مجتمع فولاد گیلان بود که از بین 255 نفر، 60 نفر که بالاترین نمره را در رفتارهای ضد ­تولید کسب کرده بودند به صورت تصادفی در سه گروه (20 نفر آموزش هوش معنوی، 20 نفر آموزش تاب­ آوری و 20 نفر گروه کنترل) گمارده شدند. ابزار پژوهش پرسشنامه رفتار ضد تولید (فوکس و اسپکتور، 2002) بود که آزمودنی­ های 3 گروه در دو مرحله پیش ­آزمون و پس ­آزمون به آن پاسخ دادند. گروه ­های آزمایش در جلسات مداخله­ ای مبتنی بر برنامه ­های آموزشی هوش معنوی و تاب ­آوری (8 جلسه) شرکت کردند. برای تجزیه و تحلیل داده­ ها از آزمون تحلیل کوواریانس چند متغیری و از آزمون بونفرنی به منظور مقایسه تفاضل نمرات پیش ­آزمون- پس ­آزمون متغیرهای گرو ه­ های آزمایشی و کنترل استفاده شد. یافته­ ها نشان داد برنامه­ های آموزشی هوش ­معنوی و تاب­ آوری بر بهبود رفتارهای ضد تولید کارکنان اثربخش بود (001/0p≤). همچین نتایج نشان داد که تأثیر برنامه آموزشی تاب ­آوری بر کاهش رفتار ضد تولید کارکنان در مقایسه با برنامه آموزشی هوش معنوی بیشتر بود (001/0p≤). با توجه به یافته ­های این پژوهش نتیجه­ گیری می­ شود که مدیران و صاحبان صنایع به منظور رقابت در بازار تولید و نیز افزایش بهره ­وری سازمانی از برنامه ­های آموزشی هوش ­معنوی و تاب­آوری استفاده نمایند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Study comparing the Effectiveness of Spiritual Intelligence and Resilience Training Programs on Counterproductive Behaviors of the Employees of an Industrial Factory

نویسندگان [English]

  • mahnaz marami 1
  • bahman akbari 2
  • abbas abolghasemi 3
1 Department of Psychology, Islamic Azad University, Rasht Branch, Rasht, Iran.
2 Associate Professor, Department of Psychology, Rasht Branch, Islamic Azad University
3 Professor, Department of Psychology, University of Guilan, Rasht
چکیده [English]

چکیده
The purpose of this study was to compare the effectiveness of spiritual intelligence and resilienc training on the employees' counterproductive behaviors The research method was a pre-testpost-test with control group. The statistical population consisted of all employees of the manufacturing departments of employees of Ferro Guilan Complex Out of 255 people, 60 people who got the highest score in counterproductive behaviors were randomly divided into three groups (20 spiritual intelligence training, 20 resilienc training and 20 people control). The research instrument was the counterproductive behaviors questionnaire (Fox and Spector, 2002). The subjects of the three groups responded in two stages: pre-test and post-test. The experimental groups participated in interventional sessions based on spiritual intelligence and resilience training programs (8 sessions). To analyze the data, multivariate analysis of covariance analysis and bonferrin test were used to compare the difference between the pre-test and post-test scores of the experimental and control groups. The findings indicated that spiritual intelligence and resilience training programs had an effective effect on employees' counterproductive behaviors (p≤0.001). The results showed that the effect of the resilience curriculum on reducing the employees' counterproductive behaviors was higher than the spiritual intelligence training program (p≤0.001). According to the findings of this research, it is concluded that managers and industry owners use educational programs for spiritual intelligence and resilience in order to compete in the production market and increase organizational productivity.

کلیدواژه‌ها [English]

  • : Counterproductive Behavior
  • Resilience
  • Spiritual Intelligence